بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ سخنان مترجم سپاس خداى را كه در آغاز پانزدهمين قرن هجرت شكوهمند پيامبر عظيم الشأن اسلام حضرت رسول اكرم ( ص ) و همزمان با يك هزارمين سال تأليف اثر عظيم و جاودانى الهى و انسانى نهج البلاغه مولاى متقيان حضرت امام على ( ع ) توسط مفخر بزرگ عالم اسلام و تشيع ، علامه شريف رضى رضوان الله عليه ، توفيق ترجمه اين اثر علمى و تحقيقى كه تحليلى بر علل و موجبات پيدايش تشيع و سير تكوينى آن است به اين ناچيز عطا كرد . پيش از مطالعه ، نظر خوانندگان عزيز را به نكات زير جلب ميكنم : سالهاى وقوع حوادث و رويدادهاى تاريخى مندرج در اين اثر به سال هجرى قمرى سمت راست مميز و سال ميلادى منطبق بر آن در سمت چپ درج شده است . براى نمونه در صفحه 72 عبارت « خلافت عثمان ( 24 / 644 ) شروع مىشود « بدين معنى است كه خلافت عثمان در سال 24 هجرى قمرى برابر با سال 644 ميلادى آغاز گرديده است . در مورد اسامى خاص ، اين نامها را دقيقا و بطور كامل همانگونه كه در تاريخ ثبت بوده است ، براى حفظ اصالت آن ، بدون هيچ‌گونه تغييرى آورده‌ايم و براى يافتن آنها در فهرست اعلام يا كتابنامه بايد « الف و لام » را از ابتداى آن حذف كرد و سپس به فهرست اعلام پا كتابنامه مراجعه و در صفحات تعيين شده مطلب مربوطه را يافت . مثلا ، العباس بن عبد المطلب را بايستى در حرف ( ع ) كتابنامه و يا فهرست اعلام جستجو كرد . التزام مترجم به حفظ امانت و عدم دخل و تصرف در مطالب گاه سلاست و روانى ترجمه را تحت الشعاع قرار داده است و نيز به همين جهت از هر گونه اظهار نظر حتى به صورت توضيح و پاورقى خوددارى شده است ، لذا مؤلف خود پاسخگوى انتقادات محققان صاحبدل خواهد بود . با همه اينها هر گونه انتقاد و نظر اصلاحى خوانندگان گرامى را ارج نهاده و در رعايت در چاپهاى بعدى خود را ملزم ميدانم . در خاتمه از برادر ارجمند جناب آقاى سيد علىرضا آيت اللهى كه با دقت و حوصله ويرايش ترجمه كتاب را انجام دادند و همچنين از خانم پروانه مؤمن زاده كه با دقت تايپ آن را به انجام رساندند سپاسگزارى دارم . من الله التوفيق و عليه التكلان سيد محمد تقى آيت اللهى شيراز 19 شهريور 1359 - هجرى شمسى 30 شوال المكرم 1400 هجرى قمرى